Türkiye dahil 8 ülkeden İsrail’in Batı Şeria’daki idam yasasına kınama ortak bildirim

Türkiye dahil 8 Müslüman ülkenin dışişleri bakanları, İsrail Meclisi’nin (Knesset) işgal altındaki Batı Şeria’da Filistinli esirlere idam cezası getirilmesini öngören yasa tasarısını onaylamasını ortak bir bildiriyle şiddetle kınadı.

İşte 1-2 Nisan 2026 tarihlerinde yayımlanan kınama mesajının ve yasanın detayları:

Kınayan Ülkeler

Ortak bildiride şu 8 ülkenin imzası yer aldı:

1. Türkiye
2. Pakistan (Bildiriyi yayınlayan merkez)
3. Mısır
4. Endonezya
5. Ürdün
6. Katar
7. Suudi Arabistan
8. Birleşik Arap Emirlikleri

Bildirinin Satır Başları

• “Tehlikeli Bir Tırmanış”: Bakanlar, bu yasayı Filistinli tutuklulara yönelik ayrımcı bir uygulama olarak nitelendirerek, bölgesel istikrarı zayıflatacak “tehlikeli bir tırmanış” uyarısında bulundu.
• Apartheid Vurgusu: İsrail’in “apartheid” (ırk ayrımcılığı) sistemini pekiştirdiği ve Filistin halkının varlığını inkar eden bir söylem içinde olduğu belirtildi.
• İşkence ve İstismar Endişesi: İsrail hapishanelerindeki Filistinlilerin maruz kaldığı işkence, aç bırakma ve insanlık dışı muamelelere dair raporlardan derin endişe duyulduğu ifade edildi.
• Hesap Verilebilirlik Çağrısı: Uluslararası toplumun bu tür uygulamalara karşı durması ve İsrail’in sorumlu tutulması gerektiği vurgulandı.

Tartışmalı İdam Yasasının Detayları

• İçerik: Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’in öncülüğünde hazırlanan yasa, “İsrail devletinin varlığını inkar eden” veya terör eylemi gerçekleştiren kişilerin idam edilmesini öngörüyor.
• Uygulama Şekli: İdamın asılma (hanging) yoluyla gerçekleştirilmesi planlanıyor. Uzmanlar, İsrailli doktorların “zehirli iğne” (lethal injection) uygulamayı reddetme ihtimaline karşı asılma yönteminin seçildiğini belirtiyor.
• Ayrımcılık Eleştirisi: Yasa kağıt üzerinde tüm vatandaşları kapsasa da, tanımı gereği (İsrail’in varlığını inkar eden saldırılar) neredeyse sadece Filistinlilere uygulanacağı için yoğun eleştiri alıyor.
• Batı Şeria Farkı: Yasa, sivil mahkemelerde yargıca idam veya müebbet seçeneği sunarken; Batı Şeria’daki askeri mahkemelerde yargılanan Filistinliler için otomatik idam cezası öngörüyor.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği de yasanın uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirterek iptal edilmesi çağrısında bulunmuştu.